මිළගට සෙවණැලි රූප චලනය කර ගැනීමේ කලාවේ වැදගත්ම සිද්ධිය ”මැජික් ලන්තැරුමයි”. මෙය සෙවණැලි රූප නැරඹිමේ උපකරණ යයි. 17 වන සියවසේ සාමාන්ය ආලෝක උපකරණයක් වු ලන්තෑරුමක් නැතහොත් පහනක් භාවිතා කර අතින් අඳින ලද රූපයක් බිත්තියක් මතට පතිත කර ගැනීමේ අදහස ආශ්රයෙන් බිහි විය. මේ පහනක් ඉදිරියෙන් කාචයත් භාවිතා කර එය ”මැජීක් ලන්තෑරුම” ලෙස නම් කළේය. මෙය සිනමාව බිහිවීමට පෙර පුර්ව අවධියේ මුල්ම ප්රක්ෂේපකය හඳුනාගත් අවස්ථාවයි. එයින් ඉදිරිපත් වු දර්ශන මායාමය සෙවණැලි නැරඹීම ලෙස ප්රසිද්ධ විය. මෙය චිත්රපට කතාවේ පුර්ව යුගයේ වැදගත් ස්ථාන යයි. මෙය පළමුවරට ”මිනිස් ඇස සහ මනස, එළිය සහ අඳුර” ඇසුරින් නුතන ක්රමයට සාමානව රූප නැරඹීම ඇරඹුණි. මෙහි නිර්මාතෘ ජර්මන් ජාතික පුජකවරයෙකු වු ඇතනේසියස් ක්රේචර් නම් පියතුමාය. මේ පිළිබඳව The Great Art of Light and Shadowයන කෘතියේ ද සඳහන් වේ. මෙහි මිනිස් ඇසේ ස්වභාවය, දෘෂ්ටියේ පැවැත්ම, රූප සහ රූප අතර අන්තර් සම්බන්ධය යන කරුණු ගැන වේ.
එඞ්වඞ් මයබි්රජ් විසින් දුවන අශ්වයෙකුගේ කකුල් 4 උඩ සිටින අවස්ථාව පෙන්වීමට තුරඟ පිටියේ කැමරා 12 ක් සවි කර අශ්වයා දුවන විට ඒවා ක්රියාත්මක වීමට සලසවයි. පසුව කැමරා 24 ක් සවි කර මෙය සිදු කොට මැජීක් ලන්තෑරුමට දමා කරකවා බලා චලනය දකියි. මැජීක් ලන්තෑරුම් මුල ධර්ම ආශ්රයෙන් ප්රංශයේ දී ”ප්රැන්සිනස්කෝප්” නම් උපකරණය සාදයි. මෙය ස්ලයිඞ් ප්රොජෙක්ටරයට සමානයි. 
ලොව විශාලතම මෙන්ම දුර්ලභම පුෂ්පය වන්නේ මෙයයි. එමෙන්ම වැඩියෙන්ම වඳවීමේ තර්ජනයට ලක් වී ඇති පුෂ්පය වන්නේ ද මෙම පුෂ්ප යයි. මෙය ඉන්දුනීසියාවේ පහත් බිමි වැසි වනාන්තර වල වැඬේ.
මෙම පුෂ්පය ඩිං ඩිං චීන ගොවියා විසින් ඔහුගේ වානේ පයිප්ප වල වැවෙන බව මුලින්ම සොයා ගන්නා ලදී. පසුව රෙදි සෝදන යන්ත්ර වල ද වැවෙන බව සොයා ගන්නා ලදී. මී. මී. 1 පමණ වන මෙම මල මිහිරි සුවදකින් යුක්ත වේ. එමෙන්ම ඉන්දියානු මිත්යා කතා හා සම්බන්ධ ෙවි. ශාකවිද්යාඥයන්ට අනුව මෙම පුෂ්පය වසර 3000කට වරක් හට ගනී.
දුලභ පමණක් නොව සිත් ඇදගන්නා සුලූ පුෂ්පයකි. කියුබාවේ සයිප්රස් ශාක වල වැඩෙන අතර ජුනි සහ අගෝස්තු මාස අතර මල් හට ගනී. ඒවා අවතාර ලෙස පෙනෙන නිසා මෙම නම ලැබී ඇත. මෙයට වසර 20 කට පෙර වදවූ බව විශ්වාස කල ද මෑතක දී එය නැවත සොයාගත් අතර ප්රචාරණය අපහසු නිසා එය විරල වේ.
මෙක්සිකෝවේ දී සොයාගත් මෙම පුෂ්පය දැනට වසර 100 කට පෙර වදවී ගිය බව ඇතැමුන් ප්රකාශ කරයි. මෙම පුෂ්පය ගැඹුරු දුඹුරු පැහැයක් ගන්නා අතර විශ්කම්භය සෙ. මී. 3 - 4 පමණ වේ. මෙම මල් වර්ගය ගිම්හානයේ දී වැනිලින් සුවදක් නිකුත් කරයි. ඉතාම දුර්ලභ හා මිහිිරි සුව`ද නිසා මෙය විශේෂ වේ.
කැනරි ¥පත් නිජ බිම කරගත් මෙම පුෂ්පය වනාන්තර වලින් වදවී ගොස් ඇති බව විශ්වාස කරයි. නමුත් ඇතැමුන් තවමත් මෙම පුෂ්පය වදවී ගොස් නොමැති බව ප්රකාශ කරයි.
එහි දර්ශනීය නිල් පාට, කොල හැඩැති මල් නිසා මෙය විශේෂ ෙවි. වෙනත් ඕනෑම මලක දක්නට නොලැබෙන පාට පුෂ්ප මංජරියක් වෙනුවට නිල් පැහැති පුෂ්ප මංජරියක් දක්නට ලැබේ. අද වන විට මෙම පුෂ්පය දක්නට නොහැක. පිලිපීන ස්වභාවික වාසභූමි විනාශ වීම හේතුවෙන් මෙම පුෂ්පය ද වදවී ගොස් ඇත.
1992 දී ජිබෝල්ටාහි දී මෙම පුෂ්පය සොයා ගත හැකි විය. 1994 දී ජිබෝල්ටා කඳු නඟින්නන් විසින් සොයාගත් නිදර්ශකයක් මිලේනියම් බීජ බැංකුව තුළ වගා කර අද වන විට ඇල්මෙඩා ජිබෝල්ටා උද්භිත උද්යාන වල සහ ලන්ඩනයේ රාජකීය උද්යාන වල ද දක්නට ලැබේ.
සංස්කෘතික වශයෙන් මෙන්ම පුරා විද්යාත්මක වශයෙන් ජනාදරයට පාත්ර වු ස්ථානයක් කළුතර දිස්ත්රික්කයේ පිහිටා තිබේ. ඒ බුලත්සිංහල සිට කිලෝ මීටර් 5ක දුරකිනි. මෙම ඓතිහාසික ස්ථානය පිහිටා තිබෙන්නේ යටගම්පිටිය නමැති ග්රාමයේය. මෙම ස්ථානයට ළඟ වීමට ප්රධාන මාර්ග 2 ක් පිහිටා තිබේ. එක් මාර්ගයක් නම් කළුතර සිට මතුගම මාර්ගයේ බුලත්සිංහලට පැමිණ ළඟා විමට හැකි මාර්ග යයි. අනෙක් මාර්ගය නම් වඩා පහසු හොරණ කලවැල්ලාව මාර්ග යයි. ප්රදේශයේ වැදගත් ස්ථානයක් වශයෙන් පාහියන්ගල පුරාණ විහාරයට හිමිවන්නේ විශේෂ ස්ථානයකි. මෙම විහාරස්ථානයට දවස පුරා ඇඳි එන පිරිස අති විශාලයි. ඔවුන් පැමිණෙන්නේ ආගමික වතාවත් වලට මෙන්ම මෙහි ඇති ස්වභාව සෞන්දර්යය විඳ ගැනීමටය.
ඉන්දියාවේ උත්තර ප්රදේශයේ අග්රා නගරයේ පිහිටා ඇත. මධ්යතන යුගයේ භාරතය පාලනය කළ මුගලි රාජ පරම්පරාවේ පස්වන පාලකයා වු ෂා ජහන් අධිරාජ්යයා ඉඳිකරවා ඇත. ඒ තමා අතිශයින් ආදරය කලා වු මුට්ටාස් මහල් දේවියගේ මරණයෙන් පසුවයි. මෙය ඇය උදෙසා සිහිවටනයක් වශයෙන් ඉඳි කරවා ඇත. ක්රිස්තු වර්ෂ 1632 දී වැඩ ආරම්භ කර ඇති අතර වසර 22 ක පමණ කාලයක් වැඩ අවසන් කිරිමට ගත වී ඇත. ගොඩනැඟිල්ල සම්පුර්ණයෙන්ම කිරිගරුඩ ගලෙන් නිමවා ඇත.
ක්රිස්තු වර්ෂ 1500 දී පමණ ගොඩනැගු ඉපැරණි බල කොටුවකි. ඉන්කාවරු විසින් මෙම බල කොටුව ගොඩනංවා ඇත. දකුණු ඇමරිකාවේ ඇන්ඞීස් කඳු මුදුනෙහි මෙය පිහිටා ඇත. මෙය ආගමික නගරයක් ද, සතුරු ආක්රමණවල දී පලා ගොස් සැඟවිමට සුදුසු ලෙස කඳු මුදුනේ සෑදු නගරයක් ද යන්න නිශ්චිත නිගමනයකට එළඹි නැත. ඉන්කාවරු මැචු පිචු බලකොටුව හැරදමා යන්නට ඇත්තේ ස්පාක්ද්ක්ද ජාතික හමුදා විසින් බෝ කරන ලද වසුරිය රෝගයෙන් බේරම සඳහා බව ද සැලකේ.
මිනිස් දෑතින් ඉඳි වු විස්මිත නිර්මාණයක් ලෙස මෙය සැලකිය හැක. ක්රිස්තු පුර්ව 700 දී පමණ වැඩ ආරම්භ වී ඇත. නැගෙනහිර චීනයේ කහ මුහුදු බොක්කේ සිට මොන්ගොලියාවේ බටහිර සීමාව දක්වා විහිදි ඇත. මෙම ප්රාකාරයේ දිග කී.මී. 6400 ක් පමණ වන අතර චීන අධිරාජ්යයේ උතුරු සීමාවට නිරන්තරයෙන් එල්ල වු මොංගෝලියන් ආක්රමණවලින් ආරක්ෂා විම සඳහා මෙය ඉඳි කොට ඇත. මෙහි බැම්මේ කලූ ගල් අඩිතාලමක් මීටර් 12 ක් උසට ගඩොලින් නිර්මාණය කොට ඇත. ප්රාකාරය මුදුනේ මීටර් 4.5 පළල පාරක් වන අතර ප්රාකාරය දිගේ මීටර 180 න් 180 ට මුර කුලූණු සාදා ඇත. අතීතයේ මිලියනයකට අධික පිරිසක් මුර සේවයේ යොදවා තිබු බව සඳහන් වේ. මිනිසා විසින් නිර්මාණය කළ නිර්මාණ අතරින් චන්ද්රයාගේ සිට පෘතුවිය දෙස බැලූ කල දිස්වන එකම නිර්මාණය වන්නේ ද මෙයයි. 
ක්රිස්තු පුර්ව 312 දී පමණ ඉඳකිරිම් ආරම්භ කර ඇත. මෙය ඉතා දියුණු මට්ටමක පැවති නගරයකි. එයට හේතුව බටහිරින් ගාසා, උතුරින් ඩැමස්කස් හා බොස්රා හරහා ඇක්වාබා දක්වා විහිදී ගිය වෙළෙඳ මාර්ගයේ වෙළෙඳ මධ්යස්ථානයක් වශයෙන් පැවතීමයි. ක්රිස්තු පුර්ව 9 වන සියවසේ සිට ක්රිස්තු පුර්ව 40 දක්වා රජ කළ හයවන ඇරේටස් රජුගේ පුරාතන නැබට්යානු රාජධානියේ අගනුවර පෙට්රා නගර යයි. කාන්තාර දේශගුණයකට ද මුහුණ දීමට හැකි වන පරිදි මෙය නිර්මාණය කර තිබීම විශේෂ වේ. එසේ ඉඳිකොට ඇත්තේ අරාබි කාන්තාරයේ කෙළවරට වන්නට පිහිටා ඇති නිසාය. මීටර් 42 ක් පමණ උසැති පූජනීය ස්ථානයක නටඹුන් ද හමුවී ඇත. එය රෝස පැහැති පාෂාණයෙන් නිම කරවා ඇත. ගෘහ නිර්මාණ ශීල්පයේ සුවිශේෂී ලක්ෂණයක් වන පිහිටි ගලෙහිම නිර්මාණය කරන ලද ගොඩනැඟිලි මෙහි දැකිය හැක.
ක්රිස්තු වර්ෂ දී පමණ ආරම්භ වේ. සුවිසල් පේ්රක්ෂකාගරයක් වන මෙය ඉතාලියේ රෝම නගරයේ පිහිටා ඇත. විනෝදකාමී පාලකයන්ගේ සහ වංශාධිපති රදල පැලැන්තියේ සතුට පිණිස මෙය යොදා ගෙන ඇත. සතුට උදෙසා අමානුෂික ක්රිඩා මෙහි පැවැත් වු බව විශ්වාස කෙරේ. මරණය තෙක් සටන් වදින කඩුගත් පිරිස්, වන මෘගයන් සමඟ ජීවිතය සඳහා සටනේ යෙදෙන සිරකරුවන් ඔවුන්ගේ සතුට සඳහා යොදා ගෙන ඇත.
මයන්වරු විසින් නිර්මාණය කර ඇත. ක්රිස්තු වර්ෂ 600 දී පමණ ඉඳි කිරීම් සිදු කර ඇත. කොළොම්බියානු ශිෂ්ටාචායට අයත් වේ. මෙහි පිහිටා ඇති කුකුල්කන් දේවස්ථානය පිරමීඩාකාර හැඩයත් ගන්නා අතර මීටර් 24 ක් පමණ උසැතිය. එහි සතර අතට විහිදුණු පඩිපේළි 4 කි. එක් පඩි පෙළක පඩි 91 බැගින් පඩි 365 ක් ඇත. මෙම පඩි වර්ෂයේ දින ගණනට සමාන වීම විශේෂ කරුණකි. ක්රිස්තු වර්ෂ 750 - 1200 දක්වා කාලය තුළ මායා ශිෂ්ටාචාරයේ දේශපාලනික හා ආගමික මධ්යස්ථානය වුයේ ද මෙයයි.
බර ටොන් 635 වන මෙම ප්රතිමාවේ උස මීටර් 38 කි. මෙය බ්රසීලයේ රියොද ජෙනයිරෝ නුවර ඉඳිකර ඇත. මෙහි ක්රිස්තු වර්ෂ 1931 දී පමණ ආරම්භ කර ඇත. නිකිණි පුර පසළොස්වක පොහෝ දිනය බෞද්ධයින් වශයෙන් විශේෂිත සිදුවීම් කිහිපයක් හේතුවෙන් මෙම නිකිණි පුර පසළොස්වක පොහෝදිනය වැදගත්...
